BINTJE (2)

Nederlands beroemdste aardappelras is Bintje, dat begin 1900 gekweekt werd door de Friese onderwijzer K. de Vries uit Suameer. Naast de door de heer Könst genoemde voorde­len van dit ras is een heel belangrijk kenmerk de vlakogigheid. De ogen van de aardappelen zitten niet diep zodat ze makkelijk te schillen zijn zonder diep te hoeven pitten. En voor de industrie is het belangrijk dat Bintje een constante kwaliteit heeft, waardoor bij verwerking niet voor iedere partij de machines anders moeten wor­den ingesteld.

Voor aardappelkwekers is Bintje een groot probleem; zij moeten pro­beren rassen te kweken die nog beter zijn dan het “vrije” ras Bintje. Een vrij ras mag door iedereen worden ver­bouwd zonder een vergoeding aan de kweker te betalen. Deze kwekersvergoeding bedraagt ongeveer 25 gulden voor iede­re hectare die wordt gepoot met het ras van de kweker gedurende de eerste dertig jaar Het is logisch dat de kwe­ker een vergoeding krijgt voor zijn inspanningen, want zoals u hebt kunnen lezen in de vorige Meer-Historie valt het kweken van een nieuw ras niet mee. Daar komt nog bij dat een nieuw ras alleen op de markt mag worden gebracht als het een verbetering is ten opzichte van de bestaande rassen. Zo zijn er heel veel rassen gemaakt die nooit in de handel zijn gekomen.

Als u bedenkt dat tot voor enkele jaren terug van de 200.000 ha consumptie-aardappelen die in Nederland, België en Noord-Frankrijk in het veld stonden, zeker 100.000 ha Bintje waren, dan kunt uitrekenen dat er voor zeker 2,5 miljoen gulden aan inkomsten aan de kwekers voorbij gingen. Vandaar dat er altijd met een “bijzonder” toontje wordt gesproken als aardappelkwekers over Bintje praten.

Jan Könst ken ik als een groot aardappelkweker maar wat te denken van Karel de Vries uit Suameer in Friesland, die de kruising tot stand bracht waar “ons” Bintje uit voortgekomen is en die hij in 1905 heeft genoemd naar Bintje Jansma, de beste leerlinge uit zijn klas.

Ir. C. Bus (MH, mrt 2001)